Czym jest terapia poznawczo-behawioralna? 

Terapia to cykl regularnych spotkań, podczas których terapeuta i klient pracują nad osiągnięciem wspólnie wybranego celu. Praca odbywa się w określonym podejściu terapeutycznym, z którego wynikają zasady, techniki i metody pracy. W zależności od miejsca i specjalisty, to jak podchodzimy do organizacji terapii może się trochę różnić i to jest zupełnie normalne. Poniżej opisuję jak u nas, w Ośrodku Dobrej Terapii organizujemy współpracę, żeby przebiegała komfortowo i bezpiecznie. 

Na co zwracamy uwagę: 

• Regularne spotkania: żeby poruszać coś trudnego i zmieniać coś, co jest z nami długo, potrzebna jest stabilizacja i bezpieczeństwo. Pewność, że jeśli czegoś nie zrobimy dzisiaj, to dokończymy za tydzień, że nie zostanę bez wsparcia w trudnym momencie.

Dlatego uczestnicząc w terapii mamy stałą godzinę spotkań (np. wtorki o 15), spotkania są raz w tygodniu, co tydzień. Mamy stałą rezerwację – do momentu aż nie zrezygnuję, mój termin jest zarezerwowany tylko dla mnie. Jeśli nie chcę / nie mogę się pojawić, odwołuję sesję zgodnie z wcześniej ustalonymi zasadami opisanymi w Zasadach Współpracy / Kontrakcie Terapeutycznym. 

• Jasne cele i obszar pracy: czasami określenie, czego chcę od tych spotkań zajmuje czas i to jest zupełnie normalne. Nie muszę wiedzieć od początku jak nazwać to co mi przeszkadza, terapeuta w tym pomoże. Kiedy już mam cel (np. chcę łatwiej wchodzić w relacje romantyczne)  lub ogólny obszar pracy (np. relacje romantyczne), wspólna praca skupia się na zmianie myśli, emocji i zachowań, które przeszkadzają mi w osiągnięciu tego celu. To oznacza, że robimy coś więcej niż rozmawiamy co tydzień o tym, co się zdarzyło w tygodniu. Staramy się zmienić wzorzec zachowań – strategię radzenia sobie – który utrwalił się wcześniej a teraz przeszkadza. Żeby zmiana była trwalsza, robimy wspólną konceptualizację, która zawiera wyznaczone cele, mierzenie postępów, opis przeszkadzających zachowań i wybór technik, które pomagają je zmieniać.  

Czym jest konceptualizacja?

Konceptualizacja jest zbiorem informacji, który wspólnie przygotowuje pacjent i terapeuta na początku współpracy, a później dodają tam ważne informacje lub aktualizują to, co już tam jest. Często jest spisana, albo tak jak przepis w książce kucharskiej albo w graficznej formie tak jak mapa myśli. Najczęściej zawiera: cele, informacje o ważnych doświadczeniach życiowych, najczęstsze i najgłębsze  myśli o sobie, o innych i o świecie, to co robię, to co mi przeszkadza, plan jak sobie z tym poradzimy, z jakich technik skorzystamy, co będziemy robić po kolei. 

• Sprawdzone techniki: w terapii poznawczo-behawioralnej jest ogromny wybór technik, które zostały sprawdzone i przebadane pod kątem bezpieczeństwa i skuteczności. To oznacza, że z dużym prawdopodobieństwem (takim 70-80%), jeśli będę je stosować, to pomogą w wybranym obszarze trudności. 

Do pracy możemy dołączać techniki doświadczeniowe – z terapii schematu – które pomagają radzić sobie z problemem “wiem, ale nie czuję”. Kiedy już dużo rozumiem, ale moje emocje się nie zmieniły; np. “Wiem, że jestem wartościowa/y, ale dalej w to nie wierzę, nie czuję tego”. W pracę w terapii poznawczo-behawioralnej można bardzo dobrze włączać również techniki terapii dialektyczno-behawioralnej DBT – pomagające w regulacji emocji i wzmacnianiu kompetencji społecznych, techniki terapii akceptacji i zaangażowania ACT – pomagające w radzeniu sobie z trudnymi emocjami i doświadczeniami i wiele innych. Terapeuta po poznaniu problemu proponuje techniki pracy, można z nich wybierać, próbować co działa. 

• Współpraca: w terapii zakładamy, że do wprowadzenia zmiany w tym co robię od dawna potrzebna jest bezpieczna relacja. Taka, która pozwala się uczyć czegoś nowego, z mniejszym lękiem przed porażką lub oceną, dzięki temu zmiana sytuacji która mi przeszkadza jest możliwa i bardziej prawdopodobna niż robiąc to samemu. Terapeci uczą się w tym pomagać, dlatego często zachęcają do mówienia nie tylko o tym, co jest problemem poza gabinetem, ale też o tym jak przebiega współpraca między nami – jak jest nam ze sobą, co może nam przeszkadzać w dogadaniu się, bo to na ile nam się razem uda dogadać będzie miało wpływ na skuteczność terapii. 

Kto prowadzi terapię w Ośrodku Dobrej Terapii? 

Terapię prowadzi osoba:

• będąca magistrem psychologii,
• w trakcie lub po ukończeniu 4-letniej, akredytowanej przez PTTPB szkoły psychoterapii,
• poddająca się regularnej superwizji,
• po lub w trakcie psychoterapii własnej,
• zrzeszona w Polskim Towarzystwie Terapii Poznawczo-Behawioralnej (największym stowarzyszeniu zawodowym terapeutów poznawczo-behawioralnych).

Każdy z tych elementów jest regularnie sprawdzany i potwierdzony zaświadczeniem. 

Więcej o naszym podejściu do standardów prowadzenia terapii poczytasz w “Standard ODT” – zakładka “Praca”. 

Jeśli chcesz zapytać terapeutę o jego wykształcenie, doświadczenie, cel lub plan pracy terapeutycznej – to jest to zupełnie normalna potrzeba i masz do tego pytania pełne prawo. Psychoterapeuta ma obowiązek pracować według określonego planu terapii, który wynika ze wspólnego rozumienia mechanizmów powodujących problemy klienta (konceptualizacji). To oznacza, że praca terapeutyczna nie polega tylko na omawianiu bieżących sytuacji trudnych, ale zawiera też techniki nacelowane na głębszą warstwę problemów. 

Co to znaczy dla mnie?

Zaczynając terapię poznawczo-behawioralną można mieć od początku poczucie porządku, struktury i jasnych zasad. To jest charakterystyczne dla tego podejścia terapeutycznego, ma też oczywiście swoje plusy i minusy. Jeśli się zastanawiasz nad wyborem warto poczytać czym charakteryzują się poszczególne podejścia. Każdy z nas ma swoje preferencje i może lepiej lub gorzej czuć się w poszczególnych podejściach terapeutycznych. 

Wybierając podejście terapeutyczne, warto zwrócić uwagę na to jak jest zorganizowana praca, stosowane metody, techniki i wybrać takie, które nam odpowiada. Ważne jest też sprawdzenie wykształcenia i doświadczenia osoby prowadzącej terapię. Zachęcamy też do trzymania się głównych podejść terapeutycznych: psychodynamicznego, humanistycznego, gestalt, poznawczo-behawioralnego, systemowego etc. i unikania autorskich metod opartych na personalnym doświadczeniu jednej osoby. 

Kibicuję każdemu zastanowieniu nad rozpoczęciem terapii, niezależnie od tego jak się kończy. Wiem, że to nie jest to łatwa decyzja i czasami potrzeba dużo czasu i informacji, żeby ruszyć w jakimś kierunku. 

Jeśli masz chęć podzielić się ze mną wrażeniami z tego tekstu, jestem nimi zainteresowana,  napisz do mnie np. mailowo: adrianabernady@osrodekdobrejterapii.pl. 

Autor

Adriana Bernady-Wyrwisz

certyfikowana psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (PTTPB nr. 1734)

W trakcie całościowego kursu terapii schematu. Wykładowca akredytowanej Szkoły Psychoterapii CBT EDU. 

Połączenie czucia i myślenia interesowało mnie od początku pracy terapeutycznej. Terapia schematu i techniki doświadczeniowe bardzo pomogły mi połączyć to co już wiem z tym co rzeczywiście sama stosuję w życiu i w gabinecie. Trudno wprowadzać zmiany bez połączenia z czuciem, to trochę jak budowanie muru z cegieł bez zaprawy – można mieć sporo luźnych cegieł, które na niewiele się przydają. 

Bardzo mi zależy na tym, żeby doświadczenie terapii i dla terapeuty i dla pacjenta było żywe, pełne, zmieniające a nie teoretyczne, zimne i wyuczone na chwilę. 

 

Strona autora